De twee soorten dicteerapp
Toen dicteersoftware in 2022-2023 weer populair begon te worden, was de belofte simpel: druk op een sneltoets, spreek, tekst verschijnt. Twee jaar later hebben veel van de populairste apps stilletjes een LLM-laag toegevoegd tussen “wat je zei” en “wat er wordt geplakt”. Die laag is de bron van de meeste klachten over dicteersoftware die je vandaag op fora vindt.
Soort 1: letterlijk. Het spraakherkenningsmodel transcribeert je audio. Het resultaat wordt opgeschoond op spelling en interpunctie. Het wordt geplakt. Dat is het. Wat je zei is wat er verschijnt. Als het model een woord verkeerd hoort, corrigeer jij het. Als je een vloek uitte, staat die er. Als je jezelf midden in een zin corrigeerde, staan beide versies er.
Soort 2: met AI verbeterd. Na de spraakherkenningsstap verwerkt een LLM het transcript voordat het plakt. Het kan vulwoorden verwijderen, grammatica corrigeren, zelfcorrecties oplossen, de toon per app aanpassen, en formuleringen herschrijven die het onhandig vindt. Wanneer het goed werkt, is de uitvoer verzorgd proza dat anders een handmatige redactieronde had gekost. Wanneer het misgaat, verwijdert het woorden die je bewust koos, censureert het vocabulaire dat het geleerd is te markeren, herschrijft het technische inhoud die het niet begrijpt, en produceert het af en toe een “antwoord” op iets dat je als vraag zei in plaats van het te transcriberen.
Dezelfde functie die met AI verbeterd dicteren magisch maakt voor een informele e-mail is de functie die het onhoudbaar maakt voor codecommentaar, juridische concepten, of alles waar je exacte woorden ertoe doen.
Wat elke soort met dezelfde zin doet
Neem deze gedicteerde zin: “laten we om 15.00 uur afspreken… wacht nee, 16.00 uur, en neem de verdomde presentatie mee”
Letterlijke uitvoer: laten we om 15.00 uur afspreken... wacht nee, 16.00 uur, en neem de verdomde presentatie mee
Of met stiltes knippen door VAD: laten we om 15.00 uur afspreken... wacht nee, 16.00 uur, en neem de verdomde presentatie mee
Met AI verbeterde uitvoer (typisch): Laten we om 16.00 uur afspreken en neem de presentatie mee.
De AI-versie loste de zelfcorrectie op (goed), verwijderde de vloek (misschien prima, misschien niet), verwijderde de aarzeling met de puntjes (prima), en zette een hoofdletter aan het begin van de zin (prima). Elk van die wijzigingen was een oordeel dat de app maakte zonder het jou te vragen.
Voor een Slack-bericht aan een vriend is de AI-versie objectief beter. Voor een direct citaat dat je transcribeerde, een juridische verklaring, of een Cursor-prompt waarin “de verdomde presentatie” een technische verwijzing was naar een bestand dat precies zo heet, is de AI-versie fout op manieren die bij het nalezen moeilijk te betrappen zijn.
Wanneer je letterlijk wilt
Ontwikkelaars die technische inhoud dicteren. Code, terminalcommando’s, functienamen, bestandspaden, stacktraces. kubectl apply -f values.yaml zou geen “cube control apply F values yaml” moeten worden. async/await zou geen “async await” moeten worden. Het aangepaste woordenboek in letterlijke apps beheert de terugkerende termen; het letterlijke model herschrijft ze in elk geval niet actief.
Journalisten en onderzoekers die transcriberen of concipiëren. Wanneer je andermans woorden vastlegt — of je eigen exacte formulering — produceert een AI die het proza “verbetert” een document dat niet langer zegt wat er werd gezegd.
Juridische en medische professionals. Formuleringen doen ertoe. “De patiënt ontkende suïcidale gedachten” is iets anders dan “de patiënt zei niet aan zelfmoord te denken”. Een AI die parafraseert voor de duidelijkheid kan een onderscheid introduceren dat de oorspronkelijke spreker niet bedoelde.
Schrijvers met een eigen stem. Een betalend lifetime-lid op de SuperWhisper-subreddit zei het botweg: “Ik kocht geen ‘maak beter wat ik zeg’-product. Ik wil alleen dat het dicteert en spelling en zinsbouw corrigeert.” De klacht gaat niet over AI-opschoning in principe — ze gaat over een AI-laag die meer vrijheid neemt dan de gebruiker vroeg. Als je jarenlang een schrijfstem hebt ontwikkeld, werkt een AI die die gladstrijkt actief tegen je.
Iedereen die dicteert in een taal of register dat de AI niet goed kent. Niet-standaard vocabulaire, dialect, straattaal, domeinspecifiek jargon. AI-nabewerking neigt te normaliseren naar wat de trainingsdata “standaard” achtte, wat betekent dat het precies de taalkundige keuzes afvlakt die je schrijven tot het jouwe maakten.
Wanneer je met AI verbeterd wilt
Informele correspondentie. E-mails, Slack-berichten, sms’jes waar het doel duidelijke communicatie is en je geen sterke gehechtheid aan je exacte formulering hebt. De AI-opschoning haalt de cognitieve last van het redigeren weg.
Niet-moedertaalsprekers van de transcriptietaal. Als je in de ene taal denkt en in een andere dicteert, is grammaticacorrectie echt behulpzaam in plaats van storend.
Mensen die non-stop dicteren en de redactieronde haten. Als je werkwijze “alles spreken, niets redigeren” is, ruilt AI-opschoning wat nauwkeurigheid in voor bespaarde tijd. Voor informeel dicteren met veel volume is de afweging redelijk.
Mensen die zich nog niet op hun gemak voelen bij het dicteren van verzorgd proza. De AI-laag kan als brug dienen terwijl je dicteergewoontes ontwikkelt — als een realtime tekstredacteur totdat de gesproken uitvoer op zichzelf schoon genoeg is.
De apps en tot welke soort ze behoren
| App | Soort | AI-laag | Platform | Omschakelbaar? |
|---|---|---|---|---|
| SnailText | Letterlijk standaard | Optioneel lokaal LLM (Pro, op het apparaat) | Mac, Windows | Ja — één schakelaar |
| MacWhisper | Letterlijk | Geen | Mac | Nee |
| Parakeety | Letterlijk | Geen | Mac | Nee |
| SuperWhisper (Smart Modes uit) | Letterlijk | Uitgeschakeld | Mac, Windows, iOS | Ja — maar verstopt |
| SuperWhisper (Smart Modes aan) | Met AI verbeterd | Cloud van Modal — stuurt app-context, klembord | Mac, Windows, iOS | Standaardstaat |
| Wispr Flow | Met AI verbeterd | Altijd aan — cloud, geen uitschakeling | Mac, Windows, iOS, Android | Nee |
| Apple Dictation | Letterlijk | Geen | Mac | Nee |
De Smart Modes van SuperWhisper sturen extra context (app-naam, klembord, actief venster) naar de cloud van Modal, zelfs wanneer de STT lokaal draait — gedocumenteerd in SuperWhisper’s eigen interface.
Letterlijke uitvoer uit SuperWhisper halen
Als je al op SuperWhisper zit en letterlijke uitvoer wilt, bestaan de instellingen maar vergen ze wat graafwerk. De sleutel is het maken van een aangepaste Mode met een prompt die het model expliciet opdraagt te transcriberen in plaats van te herschrijven.
Een prompt gedeeld in de SuperWhisper-gemeenschap die goed werkt:
Je bent een realtime spraak-naar-tekst-transcriptieassistent. Je enige taak is de definitieve transcriptie op te schonen en terug te geven. Verwerk snel — minimaliseer latency. Regels: verwijder vulwoorden en aarzelingen (eh, uhm, zeg maar, weet je, wacht, hmm) tenzij ze een expliciete betekenis dragen. Corrigeer spelling, grammatica en interpunctie in stilte. Als de spreker zichzelf midden in een zin corrigeert, los de correctie op en geef alleen de bedoelde definitieve versie. Geef ALLEEN de schone definitieve transcriptie. Geen uitleg, geen inleidingen, geen conversationele antwoorden, geen metadata.
Merk op dat deze aanpak nog steeds de cloud-nabewerkingslaag van SuperWhisper gebruikt — je audiocontext wordt naar de servers van Modal gestuurd, zelfs met een aangepaste prompt. Als het probleem het herschrijven is en de cloud-laag je geen zorgen baart, werkt dit. Wil je zowel letterlijke uitvoer als uitsluitend lokale verwerking, dan is een andere app het structureel eenvoudigere antwoord.
De aanpak van SnailText: letterlijk standaard, AI wanneer je wilt
SnailText werd gebouwd vanuit de premisse dat wat je zegt zou moeten zijn wat er wordt geplakt. De transcriptiepijplijn — Whisper of Parakeet TDT die lokaal draaien — maakt tekst van je audio, voegt interpunctie toe op basis van hoe je sprak, en plakt die. Niets herschrijft, parafraseert of trekt je vocabulaire in twijfel. Dit is het standaardgedrag op zowel Mac als Windows, voor elke gebruiker inclusief de gratis versie.
Voor gebruikers die wél AI-opschoning willen, bevat Pro een optionele lokale LLM-nabewerkingsstap. Het model draait op je apparaat — niet op een externe server — dus dezelfde privacy-eigenschappen gelden. Jij bepaalt de prompt. Je kunt het altijd uitzetten. Het letterlijke pad is altijd één schakelaar ver.
Dit is dezelfde architectuurbeslissing die Parakeety, MacWhisper en verscheidene andere nieuwere apps hebben gemaakt: geef gebruikers eerst schone transcriptie, en laat hen er AI bovenop toevoegen als ze dat willen. Het alternatief — AI standaard aan, letterlijk verstopt in de instellingen — is wat de frustratie in de forumdraadjes veroorzaakt.
De kern
Als je dicteerapp dingen herschrijft die je niet vroeg te herschrijven, is dat geen configuratiefout die je over het hoofd zag. Het is het product dat werkt zoals ontworpen. De vraag is of dat ontwerp past bij wat je echt nodig hebt.
Voor code, citaten, juridische concepten, of elke inhoud waar de exacte formulering ertoe doet: letterlijke app, lokale verwerking, geen AI-laag tussen je stem en je cursor.
Voor informele e-mail, Slack, en proza met veel volume waar opschoning een netto pluspunt is: met AI verbeterde apps doen precies wat ze adverteren.
De gratis versie van SnailText is letterlijk standaard — download voor Mac of Windows en test het tegen wat je nu gebruikt. Als de AI-laag toch iets blijkt te zijn dat je wilt, heeft Pro het. Is het iets dat je voor altijd wilt vermijden, dan heeft de gratis versie helemaal geen LLM in het pad.
Verder lezen:
- Alternatieven voor SuperWhisper — volledige vergelijking inclusief de Smart Modes-privacybevinding
- Hoe het werkt — de SnailText-pijplijn in detail
- Alternatieven voor Wispr Flow — 9 tools vergeleken op privacy, nauwkeurigheid en waarde
- Voor vibe-coders — spraakdicteren voor AI-codeeragenten, waar letterlijke uitvoer het meest telt